แค่ชื่อตำแหน่ง ก็ทำให้เกิดปัญหาในการบริหารทรัพยากรบุคคลได้

position titleในการทำงานกับองค์กรไม่ว่าจะเป็นเอกชน หรือ ราชการ ทุกงาน ทุกหน้าที่ความรับผิดชอบ จะมีการกำหนดชื่อตำแหน่งขึ้นมา เพื่อให้บุคคลภายนอกไม่ว่าจะเป็นในองค์กร หรือนอกองค์กรก็ตาม ได้ทราบว่า งานนั้นคืองานอะไร อย่างน้อยอ่านจากชื่อตำแหน่งก็น่าจะพอทราบว่ามีหน้าที่และความรับผิดชอบอะไรบ้าง

ยิ่งตำแหน่งสูงขึ้น ชื่อตำแหน่งก็จะยิ่งดูหรูหรามากขึ้น บางองค์กรก็พยายามสรรหาชื่อตำแหน่งแปลกๆ ใหม่ๆ มาใช้ เพื่อให้เกิดความแปลกใหม่ และทำให้พนักงานรู้สึกถึงความยิ่งใหญ่

สิ่งที่เกิดขึ้นก็คือ บางองค์กรชื่อตำแหน่งไม่ได้ไปกับหน้าที่และความรับผิดชอบที่คนดำรงตำแหน่งทำเลยสักนิด ยิ่งไปกว่านั้น ชื่อตำแหน่งบางตำแหน่งก็ยังทำให้เกิดความสับสนได้เช่นกัน เราลองมาดูวิธีการตั้งชื่อตำแหน่งอย่างที่เป็นสากลกันสักหน่อยว่ามันมีหลักการอะไรบ้าง

  • ต้องสะท้อนงานที่รับผิดชอบ ชื่อตำแหน่งที่กำหนดขึ้นนั้น ถ้าจะให้ดี จะต้องสะท้อนให้เห็นถึงหน้าที่และความรับผิดชอบได้ อ่านปุ๊ปรู้ว่า ทำอะไรคร่าวๆ แล้ว เช่น วิศวกร พนักงานเขียนแบบ เจ้าหน้าที่บัญชี ฯลฯ
  • ถ้าระบุงานที่เฉพาะเจาะจงได้ก็ยิ่งดี ตัวอย่างเช่นในชื่อตำแหน่งในข้างต้นที่ยกตัวอย่างไปนั้น ถ้างานของบริษัทสามารถระบุงานที่เฉพาะเจาะจงลงไปได้ ก็จะยิ่งดี เพราะจะทำให้เราทราบถึงหน้าที่และลักษณะงานได้ชัดเจนมากขึ้น เช่น แทนที่จะเขียนแค่เพียงว่า วิศวกร ก็ให้ต่อท้ายด้วยลักษณะของงาน เช่น วิศวกรโยธา วิศวกรไฟฟ้า หรือ เจ้าหน้าที่บัญชีต้นทุน เจ้าหน้าที่บัญชีลูกหนี้ เป็นต้น

ชื่อตำแหน่งที่ผมพบมาแล้วไม่สะท้อนหน้าที่ของงาน หรือแม้กระทั่งทำให้คนอื่นเกิดอาการสับสัน และเข้าใจผิดกันก็เช่น ใช้ชื่อตำแหน่งว่า วิทยากร แต่ไม่ได้เป็นวิทยากร ก็ทำงานเป็นเจ้าหน้าที่ปกติ ไม่ได้ไปบรรยายอะไรให้ใครฟัง หรือบางแห่งใช้ชื่อตำแหน่งว่า พนักงานเจ้าหน้าที่ ชื่อนี้ยิ่งทำให้งง ว่าตกลงตำแหน่งอะไรกันแน่ เป็นพนักงาน หรือเป็นเจ้าหน้าที่

นอกจากประเด็นชื่อตำแหน่งที่ไม่สะท้อนกับงานแล้ว ยังมีอีกประเด็นที่เรามักจะเจอกันบ่อยๆ ก็คือ ใช้ชื่อตำแหน่งเป็นตัวบอกความสูงต่ำ ชั้นยศ ต่างๆ เพื่อทำให้คนอื่นอ่านแล้วรู้สึกดี หรือคนที่ได้รับชื่อตำแหน่งนั้น เกิดความรู้สึกที่ดีว่าองค์กรให้ชื่อตำแหน่งที่ทำให้เขารู้สึกถึงความภาคภูมิใจในการทำงาน

ประเด็นดังกล่าวถ้าชื่อตำแหน่งกับความรับผิดชอบมันไปด้วยกัน ก็คงไม่มีปัญหาอะไร แต่บางองค์กรนั้น ชื่อตำแหน่งกับหน้าที่และความรับผิดชอบไม่ได้ไปด้วยกันเลยก็มีเยอะ ซึ่งทำให้เกิดปัญหาในการบริหารจัดการตามมาอีกมากมาย

  • ใช้ชื่อตำแหน่งบังคับบัญชา แต่งานไม่ใช่ เช่น ใช้ชื่อตำแหน่งว่า ผู้อำนวยการ ผู้จัดการ Supervisor ฯลฯ แต่งานที่ทำกลับเป็นงานแบบเจ้าหน้าที่ธรรมดา เพราะไม่มีลูกน้องให้บริหารจัดการ ไม่มีงานอะไรที่ต้องทำหน้าที่เป็นผู้จัดการเลย บางองค์กรไม่มีใครทำงานในตำแหน่งเจ้าหน้าที่เลย เป็นผู้จัดการกันหมดเลยครับ
  • ใช้ชื่อตำแหน่งที่ทับซ้อนกันมากเกินไป เช่น จากเจ้าหน้าที่ขยับไปเป็น ผู้ช่วยผู้จัดการ แล้วต่อไปเป็นผู้ช่วยผู้จัดการอาวุโส แล้วก็ต่อด้วย รองผู้จัดการ แล้วก็ไปเป็น รองผู้จัดการอาวุโส แล้วจึงเป็นผู้จัดการ จากนั้นก็เป็นผู้จัดการอาวุโส ไม่จบครับ จากผู้จัดการอาวุโส ก็ไปต่อที่ ผู้ช่วยผู้อำนวยการ ตามด้วย ผู้ช่วยผู้อำนวยการอาวุโส ถัดไปก็คงเดากันได้นะครับว่าเป็นอะไรต่อ พอไปถามคนที่คิด เขาก็ตอบว่า เพื่อให้เป็น Career Path ของตำแหน่ง ผมก็เลยนั่งงงๆ ต่อว่า นี่คือ Career Path จริงๆ หรือ
  • ใช้ชื่อตำแหน่งหลายๆค่าย มาปนกัน ไม่ว่าจะเป็น President แล้วก็ เป็น CEO COO แถมยังมี Vice President ไม่จบครับ ยังมีตำแหน่ง Managing Director (MD) อีก เรียกว่า ขี่กันเป็นชั้นๆ ไปเลยสำหรับผู้บริหารขององค์กร แต่พอเข้าไปวิเคราะห์การทำงานจริงๆ กลับกลายเป็นว่าผู้บริหารกลุ่มนี้มีแต่ชื่อตำแหน่งที่สูง แต่คนทำงานจริงๆ นั้นกลายเป็นตำแหน่งผู้จัดการแค่นั้นเองก็มี เรียกว่าใช้ชื่อตำแหน่งโดยบอกถึงยศฐาบรรดาศักดิ์มากกว่าแสดงหน้าที่และความรับผิดชอบจริงๆ

นอกจากในมุมขององค์กรแล้ว ในมุมของคนทำงานบางคน ก็รู้สึกได้ว่า ถ้าฉันไม่ได้ชื่อตำแหน่งผู้จัดการ หรือผู้อำนวยการ ฯลฯ ฉันก็จะไม่ทำงานให้ แปลง่ายๆ ว่า บริษัทไม่ให้เกียรติกันเลย

บางคนทำงานอยู่ที่เก่ามีชื่อตำแหน่งเป็น VP พอเปลี่ยนงาน บริษัทบอกว่า ที่บริษัทใช้ชื่อตำแหน่งว่า ผู้อำนวยการฝ่าย ท่านก็เกิดอาการไม่ยอม แถมยังบอกว่า จะมาลดตำแหน่งลงมาได้อย่างไร โดยให้เหตุผลว่า ที่เก่า ผู้อำนวยการฝ่าย อยู่ใต้ VP ที่ตนทำงานอยู่ มานี่จะให้ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการฝ่ายได้อย่างไรกัน ทั้งๆ ที่เงินเดือนสวัสดิการ และค่าตอบแทนสำหรับผู้บริหารก็มากกว่าที่เก่า สุดท้ายก็ทนไม่ได้ต้องปฏิเสธงานนั้นๆ ไป เพราะแค่เพียงชื่อตำแหน่งไม่ใช่อย่างที่ตนต้องการ

จะเห็นว่า เรื่องของชื่อตำแหน่ง ที่บางคนมองว่า เป็นแค่ชื่อ แต่ชื่อนี่แหละ ที่ทำให้แต่ละองค์กรเกิดปัญหาในการบริหารคนมากมาย พนักงานบางคนยอมไม่ได้ บางคนก็รู้สึกถูกดูถูก ในขณะที่บางคนกลับไม่รู้สึกอะไรเลยแค่ของให้งานที่ทำมันได้แสดงถึงหน้าที่และความรับผิดชอบที่แท้จริงก็พอแล้ว

นี่ก็เป็นอีกเรื่องหนึ่งที่ฝ่ายทรัพยากรบุคคลคงต้องพิจารณาและวางระบบชื่อตำแหน่งในองค์กรให้ชัดเจน เพื่อที่จะได้ไม่เกิดความสับสนในการบริหารจัดการครับ บางแห่งยังสามารถใช้ชื่อตำแหน่งเป็นเครื่องมือในการดึงดูด และจูงใจพนักงานให้อยากเข้ามาทำงานได้อีกด้วยนะครับ

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s